ضرب المثل شماره (1-6)

ضرب المثل: آسمون کت(1)، امه سر بکت(ضرب المثل شرق گیلان)              

ترجمه :شهاب آسمان بر سر ما افتاد.

توضیح:میان این همه مردم گرفتاری یقه ما را گرفت
اگر همه ستاره ها طلا شود یکی به سر ما نمی خورد، ولی اگر یکی از آن سنگ شود اول روی سر ما می افتد.


(1):آسمون کت، آنچه از آسمان افتد، شهاب؛کتن،افتادن

------------------------------------------------------------------------- 

 ضرب المثل شماره (2-6)

ضرب المثل: بخاله شئال تریاک بیتیه یه.
(ضرب المثل شرق گیلان)              

ترجمه :انگار شغال را تریاک گرفته است(1)

توضیح:به کسی گویند که بی موقع دهان دره کند(خمیازه کشد) و چرت بزند.

(1):درگذشته مردم دیدن شغال را در صبحگاه خوش یمن میدانستند. حمامیها بچه شغال را می گرفتند و تریاکی می کردند و به در حمام عمومی می بستندتا...در لنگرود این اصطلاح معروف است:کبله شیخ علی شئال موندنه(به شغال کربلایی شیخ علی حمامی می ماند)

----------------------------------------------------------------------------- 

 ضرب المثل شماره (3-6)

ضرب المثل: پیله دریا تی ره تا زانویه(ضرب المثل غرب گیلان)              

ترجمه :دریا بزرگ برای تو تا زانوست.

توضیح:(حریص، پرخور)؛هرچی خرج می کند نمی فهمد؛سر پرشوری دارد،نترس و دلیر است.

---------------------------------------------------------------------------------

 ضرب المثل شماره (4-6)

ضرب المثل: تو مگه فکه(1) سر نیشتی(ضرب المثل شرق گیلان- گالشی)              

ترجمه :تو مگر در لانه (آشیانه) نشسته ای.

توضیح:زاییدی مگه!بجنب(به آدمهای تنب که از جای خود نمی جنبد گویند)

  (1): فک fak،لانه مرغ،آشیانه پرندگان، کنایه از پاتق وپوست تخت هم هست.  

---------------------------------------------------------------------------

 ضرب المثل شماره (5-6)

ضرب المثل: جینده پره موندنه(ضرب المثل شرق گیلان)              

ترجمه :به جن وپری می ماند

توضیح:زن بدریخت و آشفته و بد ترکیب

 

----------------------------------------------------------------------------

 

 ضرب المثل شماره (6-6)

ضرب المثل: روسوائه زبیل دوده (ضرب المثل شرق گیلان)              

ترجمه :رسوایی را در زبیل ریخته است

توضیح:گندش را در آورده

 

---------------------------------------------------------------------------- 

 

 ضرب المثل شماره (7-6)

ضرب المثل: نقاره چی اسبه مونی ده(ضرب المثل گالشی)              

ترجمه :به اسب نقاره چی می مانی دیگر.

توضیح:به کسی گویند که گوشش از صدای حرف و بگو مگوی مردم پر است
اسب نقاره چی از صدا رم نمی کند

-------------------------------------------------------------------------- 

 ضرب المثل شماره (8-6)

ضرب المثل: کوله چاقو نتانه که دازه کار بوکونه(ضرب المثل غرب گیلان)              

ترجمه :چاقوی کند که نمی تواند کار داس را بکند

توضیح:هرکسی رابهر کاری ساختند

----------------------------------------------------------------------------- 

 ضرب المثل شماره (9-6)

ضرب المثل: گاو دارو بوخورده؟(ضرب المثل شرق گیلان - گالشی)              

ترجمه :گاو دارو(1) خورده

توضیح:به آدمهای چاق گویند

(1):گاو دارو،غده ای درکنار زهره و شاشگاه گاو به بچه لاغر و کم خون می دهند.بچه را باید حدود نیم روزدر اتاق تنهابگذارند و کسی او را نبیندتا گاودارو مفید افتد

------------------------------------------------------------------------- 

 ضرب المثل شماره (10-6)

ضرب المثل: می ببه انگشوشته سرخاک فونوکونه(ضرب المثل  گالشی)              

ترجمه :روی انگشت بریده من خاک نمی ریزد(نمی پاشد)

توضیح:ازآن بیرحمهاست؛
آب توبه به حلق کس نمی ریزد
فاتحه هم برای قبر آدم نمی فرستد.

------------------------------------------------------------- 

منبع: فرهنگ مثلها و اصطلاحات گیل و دیلم

محمود پاینده لنگرودی