ضرب المثل شماره (1-1)

ضرب المثل: شئال شکار شودری،شیر د پیچاره(1) بکون.(ضرب المثل گالشی)

ترجمه :به شکار شغال داری می روی،تجهیزات شکار شیر را بکن.

توضیح: کار از محکم کاری عیب نمی کند.

دشمن را نتوان حقیر و بیچاره شمرد.

(1):دپیچار،پیچار،تجهیزات،لباس و افزار شکار. 

 

-------------------------------------------------------------------------

 

ضرب المثل شماره (2-1)

ضرب المثل: لوآس از این لوآس تر نبون، دومش از این درازتر نبون.(ضرب المثل گالشی)

ترجمه :روباه از این روباه تر نمی شود، دمش از این درازتر نمی شود.

توضیح: به آدم لوس و پر رو و مکّار گویند.

 

--------------------------------------------------------------------------

 

ضرب المثل شماره (3-1)

ضرب المثل: هیش کسه قزقون تا آخرنجوشه.(ضرب المثل شرق گیلان)

ترجمه :قزقان(1) هیچ کس تا آخر نمی جوشد .

توضیح: هیچ چراغی تا صبح نمی سوزد.

بخت همیشه با یکی یار نیست.

هیچ کس تا ابد زند نیست. 

(1):قزقان:دیگ بزرگ پلو پزی. 

--------------------------------------------------------------------- 

 

ضرب المثل شماره (4-1)

ضرب المثل: عینه کول دار جیر(بون) آغوز بیاجی.(ضرب المثل شرق گیلان- گالشی)

ترجمه :انگار زیر درخت کول(1) گردو پیداکنی.

توضیح:  به کسی که بی رنج به گنج رسد،گویند؛ انگار که زیر درخت بید گلابی پیدا کنی.

به کسی گویند که مثلاً در اتاق خرد پولی می بیند ومی گوید پیدا کردم.

(1) کول(kol) از درختان بی میوه جنگلی که در گیلان فراوان است.برگ آن را می کوبند ودر رودخانه میریزند،ماهی گیج می شود و به روی آب می آید.

--------------------------------------

 

ضرب المثل شماره (5-1)

ضرب المثل: سیاه غولوم اسبه سر جی جیر آیه،جغلانه غوصّه سر آیه.(ضرب المثل گالشی)

ترجمه :غلام سیاه از اسب بزیر می آید، غصّه بچه ها سر می آید.

توضیح: سیاه غلام کنایه از دیگ پلو است که از آتش هیزم سیاه شده،وقتی پلو پخته شدو از اجاق به زیر آمد بچه ها نیز شاد می شوند.

دایماً یکسان نمی ماند حال دوران غم مخور.

از پس هر گریه آخر خنده ایست. 

 

----------------------------------------------------

ضرب المثل شماره (6-1)

ضرب المثل: انه دوماغه توک بگیری،انه گردن اُرسفه.(ضرب المثل غرب گیلان)

ترجمه :نوک دماغش(بینی اش)را بگیری،گردنش پاره می شود(می گسلد).

توضیح: لاغروبی جان است،به عنوان تحقیردر دعوا گویند. 

---------------------------------------------------------- 

 

ضرب المثل شماره (7-1)

ضرب المثل: خن بشی سک کل بدی3؟(ضرب المثل گالشی)

ترجمه : می خواهی بروی سگ آبستن کنی؟ 

توضیح:  تو که کاره ای نیستی ، توکه کاری نمی دانی ، برای چه می روی؟

3-کل ،نر،کل دن ،کل دادن،چارپایان را وادار به جفتگیری کردن. 

----------------------------------------------------------

ضرب المثل شماره (8-1)

ضرب المثل: عروس باقله بیارده ،روباری نمک.(ضرب المثل گالشی)

ترجمه : عروس باقلا آورده ،رودباری نمک. 

توضیح:  1-چقدر لوس شدی ، چرا اینقدر طاغچه بالا می گذاری.
2- دور و برش شلوغ است.
بازارش گرم است.

------------------------------------------------------------------ 

 

ضرب المثل شماره (9-1)

ضرب المثل: پول مگه کال کونوسه.(ضرب المثل شرق گیلان)

ترجمه : پول مگه ازگیل کال است. 

توضیح: مگر علف خرس است.
مگرمفت گیر آوردم که به تو بدهم.

----------------------------------------------------------------- 


ضرب المثل شماره (10-1)

ضرب المثل:فامیل اگه تی جون گوشته بخوره،استخونه تنواده.(ضرب المثل گالشی)

ترجمه : خویش اگر گوشت تنت را بخورد استخوان را نمی اندازد. 

توضیح: فامیل وصله تن آدم است،فامیل هرقدر هم بدباشد باز خودی است.

--------------------------------------------------------------------------- 

 

منبع: فرهنگ مثلها و اصطلاحات گیل و دیلم

محمود پاینده لنگرودی